Huis van Werkvermogen

Wat is het Huis van Werkvermogen?

Het Huis van Werkvermogen is een model dat laat zien welke factoren bepalen of iemand zijn werk goed kan en wil blijven doen. Het model is ontwikkeld door de Finse professor Juhani Ilmarinen en wordt daarom ook wel het Huis van Ilmarinen genoemd.

Het uitgangspunt is dat het werkvermogen goed is wanneer wat een medewerker kan en wil in balans is met wat het werk vraagt. Daarbij gaat het niet alleen om gezondheid. Ook kennis en vaardigheden, motivatie, normen en waarden en de omstandigheden op het werk spelen een rol.

Het Huis van Werkvermogen bestaat uit vier verdiepingen: gezondheid, competenties, normen en waarden en werk. Deze verdiepingen hangen met elkaar samen en kunnen gedurende een loopbaan veranderen.

De vier verdiepingen van het Huis van Werkvermogen

Iedere verdieping vertegenwoordigt een ander onderdeel dat invloed heeft op het werkvermogen van een medewerker.

1. Gezondheid

De onderste verdieping vormt het fundament van het huis. Het gaat om de lichamelijke en mentale gezondheid van een medewerker en de mate waarin iemand belastbaar is.

Gezondheidsklachten betekenen niet automatisch dat iemand niet kan werken. Voor het werkvermogen is vooral de verhouding belangrijk tussen wat iemand aankan en wat het werk vraagt.

2. Competenties

De tweede verdieping bestaat uit de kennis en vaardigheden die nodig zijn om het werk goed uit te voeren. Die moeten blijven aansluiten bij de functie.

Dat maakt ontwikkeling een belangrijk onderdeel van deze verdieping. Wanneer werkzaamheden veranderen, kan een medewerker bijvoorbeeld nieuwe kennis of vaardigheden nodig hebben om het werk goed te kunnen blijven doen.

3. Normen en waarden

De derde verdieping gaat onder andere over motivatie, houding en wat iemand belangrijk vindt in het werk. Ook waardering, betrokkenheid en de aansluiting tussen persoonlijke waarden en de organisatie spelen hier een rol.

Deze verdieping kan gedurende een loopbaan behoorlijk veranderen. Een andere levensfase, persoonlijke omstandigheden of veranderingen binnen de organisatie kunnen bijvoorbeeld invloed hebben op wat iemand belangrijk vindt en hoeveel motivatie iemand uit het werk haalt.

4. Werk

De vierde verdieping draait om het werk zelf. Denk aan de inhoud en eisen van het werk, werkdruk, taakverdeling, werkomstandigheden, management en leiderschap.

Deze verdieping moet passen bij de drie verdiepingen eronder. Een medewerker kan bijvoorbeeld gezond en gemotiveerd zijn en over de juiste kennis beschikken, maar toch problemen met het werkvermogen krijgen wanneer de werkdruk langdurig te hoog is.

Welke invloed heeft de omgeving op het Huis van Werkvermogen?

Het huis staat niet op zichzelf. Ook de omgeving van een medewerker kan invloed hebben op het werkvermogen. Denk aan de gezinssituatie, vrienden en het sociale leven. Daarnaast kunnen bredere maatschappelijke ontwikkelingen een rol spelen.

Deze factoren vormen geen aparte verdieping van het huis, maar kunnen wel invloed hebben op wat er binnen het huis gebeurt. Verandert bijvoorbeeld de thuissituatie, dan kan dat gevolgen hebben voor de gezondheid, belastbaarheid of motivatie van een medewerker.

Waarom is de balans tussen de verdiepingen belangrijk?

De kracht van het model zit vooral in de samenhang. Verandert er iets op één verdieping, dan kan dat gevolgen hebben voor andere onderdelen van het huis en uiteindelijk voor het werkvermogen.

Stel dat een medewerker gezond en gemotiveerd is en over de juiste vaardigheden beschikt, maar structureel meer werk krijgt dan binnen de beschikbare tijd haalbaar is. Dan ligt het probleem niet direct bij de medewerker, maar kan juist de verdieping werk aandacht vragen.

Andersom kan het werk goed georganiseerd zijn, terwijl de kennis van een medewerker niet meer aansluit bij een veranderde functie. Dan kan ontwikkeling op de verdieping competenties nodig zijn.

Het model helpt daarmee om breder te kijken naar duurzame inzetbaarheid. Niet alleen naar de vraag of iemand vandaag zijn werk kan uitvoeren, maar ook naar wat nodig is om dat in de toekomst te kunnen blijven doen.

Waarvoor gebruik je het Huis van Werkvermogen?

Het Huis van Werkvermogen kan worden gebruikt om het gesprek over werkvermogen en inzetbaarheid te structureren. Werkgever en medewerker kunnen aan de hand van de verschillende verdiepingen bespreken waar het goed gaat en waar mogelijk iets moet veranderen.

Veel organisaties maken de gezondheid en inzetbaarheid van medewerkers daarnaast inzichtelijk met bijvoorbeeld een preventief medisch onderzoek (PMO). Waar een PMO gezondheidsrisico’s en leefstijl in kaart kan brengen, helpt het Huis van Werkvermogen om breder te kijken naar de factoren die het werkvermogen beïnvloeden.

Het model kan bijvoorbeeld helpen bij gesprekken over:

• gezondheid en belastbaarheid;
• ontwikkeling en scholing;
• motivatie en werkplezier;
• werkdruk en werkomstandigheden;
• veranderingen in een functie;
• duurzame inzetbaarheid.

Het Huis van Werkvermogen is daarbij geen model dat alleen wordt ingezet als iemand dreigt uit te vallen. Juist door regelmatig naar de verschillende verdiepingen te kijken, kunnen veranderingen of knelpunten eerder zichtbaar worden.

Veelgestelde vragen over het Huis van Werkvermogen

Wie heeft het Huis van Werkvermogen ontwikkeld?

Het Huis van Werkvermogen is ontwikkeld door de Finse professor Juhani Ilmarinen. Hij deed jarenlang onderzoek naar werkvermogen en ontwikkelde ook de Work Ability Index (WAI). Het model wordt daarom ook wel het Huis van Ilmarinen genoemd.

Hoe kun je het werkvermogen van medewerkers meten?

Voor het meten van werkvermogen kan de Work Ability Index (WAI) worden gebruikt. Dit is een vragenlijst waarmee een medewerker het eigen werkvermogen beoordeelt en waaruit een score volgt.

Het Huis van Werkvermogen en de WAI zijn dus niet hetzelfde. Het huis brengt de verschillende factoren die invloed hebben op werkvermogen samen in één model, terwijl de WAI een instrument is om werkvermogen te meten.

Bij het gebruik van de WAI speelt ook privacy een belangrijke rol. Een werkgever krijgt niet zomaar inzicht in de individuele scores van medewerkers. Hoe de meting werkt en wat een werkgever met de resultaten kan, komt uitgebreider aan bod bij het meten van het werkvermogen van werknemers.

Is het Huis van Werkvermogen alleen bedoeld bij verzuim?

Nee. Het Huis van Werkvermogen kan juist worden gebruikt voordat sprake is van verzuim. Het helpt om veranderingen in bijvoorbeeld gezondheid, vaardigheden, motivatie of het werk zelf bespreekbaar te maken.

Het model kan ook relevant zijn tijdens verzuim of bij terugkeer naar het werk, maar is op zichzelf geen re-integratiemodel.